Kongres Europejskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej (ESMO) 2026 odbędzie się 23–27 października w Madrycie. Sesje Presidential Symposium – najbardziej prestiżowa scena kongresu – obejmą w tym roku 12 doniesień typu late-breaking, czyli badań, których wyniki nadeszły po regularnym terminie zgłoszeń; ESMO rezerwuje te miejsca dla prac mogących zmienić praktykę. Wiele firm stojących za tymi badaniami ogłosiło już, że osiągnęły one główne cele – nie ujawniono jednak, jak duże są korzyści. Te szczegóły poznamy dopiero podczas prezentacji. Organizatorzy spodziewają się, że ESMO 2026 położy nacisk na praktyczne zastosowanie nowych terapii: oporność na leki anty-KRAS, sekwencjonowanie koniugatów i przeciwciał bispecyficznych, leczenie definiowane biomarkerami i postępowanie z toksycznością. Rok temu w Berlinie ESMO zgromadziło 37 tys. uczestników ze 174 krajów.
Najbardziej wyczekiwane doniesienie dotyczy czerniaka. INTerpath-001 (prezentacja 24 października) testowało intismeran autogene – eksperymentalną terapię mRNA przygotowywaną indywidualnie na podstawie materiału genetycznego guza – u 1137 osób z czerniakiem w stadium 2B–4 po całkowitym usunięciu chirurgicznym. Uczestnicy otrzymywali intismeran z pembrolizumabem lub sam pembrolizumab; w sierpniu Merck i Moderna poinformowały, że skojarzenie istotnie wydłużyło przeżycie wolne od nawrotu i wolne od przerzutów odległych. Wcześniejsze badanie fazy 2b wiązało tę kombinację z 49-procentową redukcją ryzyka nawrotu lub zgonu po pięciu latach. W raku płuca badanie SAFFRON (25 października) porównało u chorych z EGFR-zmutowanym NSCLC, u których doszło do progresji na ozymertynibie z towarzyszącą zmianą MET, doustne skojarzenie sawolitynibu z ozymertynibem z chemioterapią platyna–pemetreksed; HUTCHMED podał w sierpniu, że dwulekowy schemat tabletkowy przewyższył chemioterapię zarówno pod względem PFS, jak i OS. Tego samego dnia Hope Rugo przedstawi wyniki KEYNOTE-B49 – badania III fazy pembrolizumabu vs placebo z chemioterapią w HR+/HER2− zaawansowanym raku piersi. ESMO 2026 Preview: 5 Late-Breaking Trials Patients Should Watch +2
Nowotwory przewodu pokarmowego i ginekologiczne również mają swoje mocne punkty. CLARITY-Gastric01 (25 października) porównało sonesitatug wedotyny – koniugat przeciwciało-lek celujący w klaudynę 18.2 – z leczeniem wybranym przez lekarza u uprzednio leczonych chorych na gruczolakoraka żołądka, połączenia żołądkowo-przełykowego lub przełyku; badanie osiągnęło cel w zakresie przeżycia całkowitego u chorych po co najmniej dwóch liniach, a korzyść wykazano także w szerszej grupie z jedną wcześniejszą linią. Istotny szczegół: do badania kwalifikowano przy ekspresji CLDN18.2 w co najmniej 25% komórek guza – to niższy próg niż dla zarejestrowanego zolbetuksymabu. HARMONi-GI1 (25 października) zestawiło iwonescymab – przeciwciało bispecyficzne anty-PD-1/VEGF – ze standardem durwalumab + chemioterapia w pierwszej linii raka dróg żółciowych u 682 chorych w Chinach; Akeso podało, że badanie osiągnęło cel w zakresie OS, ale ponieważ prowadzono je w jednym kraju, może być potrzebne potwierdzenie w innych populacjach. TroFuse-005 (26 października) objęło 776 chorych na zaawansowanego lub nawrotowego raka endometrium po chemioterapii platynowej i immunoterapii, porównując sacytuzumab tirumotekan (ADC anty-TROP2) z doksorubicyną lub paklitakselem; według Merck lek poprawił zarówno OS, jak i PFS – jako pierwszy ADC w globalnym badaniu III fazy w tym wskazaniu. Na 26 października zaplanowano też randomizowane badanie III fazy non-inferiority oceniające rzadsze dawkowanie inhibitorów punktów kontrolnych u pacjentów odpowiadających na leczenie – test, czy deeskalacja immunoterapii zależna od odpowiedzi może utrzymać skuteczność przy zmniejszeniu obciążenia leczeniem.
Co to oznacza dla pacjenta?
Kongres ESMO to moment, w którym co roku „odsłania się” kilkanaście badań mogących w ciągu roku–dwóch zmienić standardy leczenia w Europie. W tym roku warto śledzić go szczególnie, jeśli chorujesz na czerniaka, raka płuca z mutacją EGFR, raka żołądka, raka dróg żółciowych lub raka endometrium. Zapowiedzi firm brzmią obiecująco – „badanie osiągnęło cel” – ale to tylko połowa informacji. Dopiero prezentacja pokaże, czy chodzi o kilka tygodni, czy kilka miesięcy dodatkowego życia, i jakim kosztem działań niepożądanych. Dlatego warto poczekać z wnioskami na pełne dane, które pojawią się 24–26 października, i na komentarze niezależnych ekspertów.
Dla chorych na czerniaka po operacji wyniki INTerpath-001 mogą być szczególnie ważne: to pierwsze duże badanie III fazy „szczepionki” mRNA przygotowywanej indywidualnie dla każdego pacjenta. Jeśli dane potwierdzą wcześniejsze obserwacje, będzie to zupełnie nowa klasa leczenia zapobiegającego nawrotowi. Dla chorych na raka żołądka istotna jest wiadomość, że nowy lek anty-klaudynowy może być dostępny dla szerszej grupy niż obecny zolbetuksymab – znów kluczowe staje się badanie tkanki guza w kierunku CLDN18.2.
Żaden z tych leków nie jest jeszcze zarejestrowany w Europie w omawianych wskazaniach, a od prezentacji na kongresie do refundacji w Polsce mija zwykle kilka lat. Co możesz zrobić już teraz? Zapytaj swojego onkologa, czy Twój ośrodek uczestniczy w badaniach klinicznych z tymi lekami lub podobnymi – dla części chorych to jedyna droga do terapii, które dziś są „newsem z Madrytu”. Pełne wyniki będziemy relacjonować po zakończeniu kongresu.
Źródła: curetoday.com (12.10.2026, z odwołaniami do komunikatów Merck/Moderna, HUTCHMED, Akeso i Merck), delveinsight.com (program ESMO 2026), mdnewsline.com, wearesparks.com.
