Otwierasz kopertę z wynikiem PET lub rezonansu, widzisz słowo “czysto” a euforia wcale nie nadchodzi. W głowie masz myśl o badaniu za kilka miesięcy. Syndrom miecza Damoklesa, czyli lęk przed wznową Lęk przed nawrotem choroby (z angielskiego Fear of Cancer Recurrence, FCR) dotyka znacznej części pacjentów. Opisują ten stan jako życie w cieniu opadającego miecza…
Czekanie na opis tomografii czy rezonansu bywa równie wyczerpujące, co samo leczenie. To napięcie ma swoją nazwę i dotyka wielu osób po zakończeniu terapii. Scanxiety, czyli lęk przed badaniem i wynikiem W psychologii ten stan określa się terminem “scanxiety” (zlepek słów: skan i lęk). W literaturze psychoonkologicznej „scanxiety” opisuje się jako lęk i napięcie związane…
Życie ze stabilizacją nowotworu często przypomina chodzenie po lodzie, który wprawdzie nie pęka, ale pod stopami wciąż słychać jego trzeszczenie. To stan, w którym medyczny sukces nierzadko rozmija się z oczekiwaniami pacjenta. Co medycznie oznacza stabilizacja? Według międzynarodowych kryteriów (tzw. wytyczne RECIST 1.1 z 2009 roku autorstwa zespołu dr E.A. Eisenhauer), o stabilizacji mówimy w…
Słowa o nawrocie nowotworu dla wielu osób brzmią gorzej niż pierwsza diagnoza. Szok po wznowie uderza z inną siłą Pacjent zna już ciężar leczenia onkologicznego. Iluzja bezpieczeństwa znika w ułamku sekundy. Poczucie ogromnego wyczerpania na samą myśl o powrocie do szpitala jest biologicznie i psychologicznie uzasadnione. Wytyczne NCCN zalecają, aby cierpienie psychiczne oceniać na każdym…
Kolejny miesiąc terapii, a telefon znów dzwoni z tym samym pytaniem: „Jak dzisiejsze wyniki?”. Zmęczenie ciągłym opowiadaniem o chorobie to powszechne doświadczenie, gdy leczenie nowotworu przeciąga się na miesiące lub lata. Kiedy opowiadanie o chorobie zaczyna wyczerpywać Wielu pacjentów z przewlekłą chorobą onkologiczną odczuwa narastającą niechęć do odbierania telefonów po powrocie z badań. Ciągłe powtarzanie…
Kiedy nowotwór z ostrego kryzysu zmienia się w wielomiesięczny lub wieloletni proces, drastycznie zmienia się cała dynamika domowa. Wielu pacjentów powtarza w myślach: “moi bliscy męczą się przeze mnie”. Nie chcę być ciężarem Badania Chochinova i współpracowników pokazują, że poczucie bycia ciężarem może być powiązane z mniejszą chęcią do życia u osób z zaawansowaną chorobą…
Wznowa nowotworu często uderza w psychikę mocniej niż pierwsza diagnoza. To doświadczenie przypomina sytuację, w której ktoś każe nam biec kolejny maraton zaraz po przekroczeniu linii mety poprzedniego. Dlaczego wznowa uderza ze zdwojoną siłą? Przy pierwszej diagnozie organizm mobilizuje wszystkie siły do działania. Zjawisko to przypomina jazdę samochodem na najwyższych obrotach. Kiedy leczenie się kończy,…
Gdy nowotwór nawraca lub przybiera formę przewlekłą, umysł pacjenta często balansuje między paraliżującym strachem a presją otoczenia na optymizm. Prawdziwa nadzieja nie wymaga jednak ignorowania trudnych faktów medycznych ani sztucznego optymizmu. Pułapka toksycznej pozytywności Narzucanie sobie lub innym przymusu optymizmu określa się mianem toksycznej pozytywności. Zmuszanie się do uśmiechu działa jak zatykanie wentyla w szybkowarze.…
Dotychczasowe leczenie, nawet jeśli wyczerpujące fizycznie, dawało przewidywalność. Wielu chorych wiedziało dokładnie, jak reaguje ciało i w jakie dni brakuje im sił. Informacja o konieczności zmiany schematu wyrywa pacjentów z ustalonego rytmu. To jakby nagle zmieniły się zasady gry, którą dopiero co zaczęliśmy rozumieć. Utrata przewidywalnej rutyny leczenia może nasilać strach, obawę przed tym, co…
Kalendarz wypełniony datami badań, a wieczorne rozmowy ograniczone do ustalania dawek leków. W chorobie przewlekłej łatwo zgubić dawne role partnerskie i romantyczne. Gdy codzienna troska zamienia się w administrację Nawrót choroby nowotworowej często powoduje, że partnerzy przechodzą w tryb zadaniowy. Znaczna część wspólnej uwagi skupia się na umawianiu wizyt i organizacji życia wokół choroby, szpitala.…
